تعریف دقیق
به توضیح فدرال رزرو سنت لوئیس، بازده اوراق به سه چیز بستگی دارد: قیمتی که پرداخت شده، پرداختهای کوپن و زمان تا سررسید. نمونهٔ سادهاش اوراقی ۱۰۰۰ دلاری است که سالانه ۵۰ دلار میپردازد؛ بازده آن ۵ درصد است. اگر اوراق تازه با نرخ بالاتر منتشر شوند، کسی اوراق قدیمی ۵ درصدی را به قیمت اسمی نمیخرد و قیمت آن پایین میآید تا بازدهاش با بازار همتراز شود؛ اگر نرخها پایین بروند، همان اوراق گرانتر میشود.
همین منبع مثالی واقعی میآورد: اسناد خزانهٔ ۵ سالهٔ آمریکا که در مه ۲۰۲۰ خریده شد بازده ۰٫۳۴ درصد داشت و سه سال بعد همین سررسید ۳٫۵۸ درصد میداد؛ پس دارندهٔ اوراق قدیمی برای فروش باید تخفیف میداد.
در فارکس بازده اوراق دولتی، بهویژه اوراق کوتاهمدت که به نرخ بانک مرکزی حساساند، نشان میدهد بازار مسیر نرخ بهره را چطور میبیند. بالا رفتن نسبی بازده یک کشور میتواند سرمایه را جذب و ارز آن را تقویت کند، هرچند این رابطه همیشه برقرار نیست.
اجزای اصلی
- کوپن: پرداخت دورهای ثابت که روی اوراق تعیین شده است
- قیمت بازار: بالاتر یا پایینتر از مبلغ اسمی، بسته به نرخهای روز
- سررسید: هرچه طولانیتر، حساسیت قیمت به تغییر نرخ بیشتر
مثال: دادهای که بازده را جابهجا میکند
دادهٔ تورم یک اقتصاد بزرگ بالاتر از انتظار منتشر میشود. بازار احتمال افزایش نرخ بهره را بیشتر میبیند، قیمت اوراق دوساله پایین میآید و بازده آن بالا میرود. همزمان اختلاف بازده این کشور با کشورهای دیگر بیشتر میشود و ارز آن در برابر چند ارز اصلی تقویت میشود.
اشتباه رایج: کوپن همان بازده است
کوپن روی اوراق ثابت است اما بازده با قیمت بازار تغییر میکند. اوراقی با کوپن ۵ درصد اگر زیر قیمت اسمی خرید و فروش شود، بازدهای بیش از ۵ درصد دارد.
اشتباه دیگر این است که بالا رفتن بازده را همیشه «خبر خوب برای ارز» بدانیم. اگر بازده به دلیل نگرانی از بدهی یا ریسک اعتباری بالا برود و سرمایه از کشور خارج شود، ارز ممکن است ضعیف شود.
خلاصهٔ کاربردی
- بازده اوراق بازده سالانه نسبت به قیمت پرداختی است و با قیمت رابطهٔ معکوس دارد.
- بازده اوراق کوتاهمدت آینهٔ انتظار بازار از نرخ بانک مرکزی است.
- در فارکس اختلاف بازده دو کشور از قدر مطلق بازده مهمتر است.
- علت بالا رفتن بازده را هم بخوانید؛ رشد بازده از ترس با رشد بازده از قوت اقتصاد یکی نیست.
اصطلاحات مرتبط
برای یادگیری عمیقتر
از این موضوع بیشتر بدانید
پرسشهای رایج
چرا وقتی بانک مرکزی نرخ را بالا میبرد قیمت اوراق قدیمی افت میکند؟
چون اوراق تازه بازده بیشتری میدهند و اوراق قدیمی فقط با قیمت کمتر میتواند بازدهی همتراز با بازار بدهد.
کدام بازده برای فارکس مهمتر است؟
معمولاً بازده اوراق دوساله به انتظار نرخ بانک مرکزی حساستر است و بازده دهساله بیشتر انتظار رشد و تورم بلندمدت را نشان میدهد.
منابع
- Federal Reserve Bank of St. Louis, Page One Economics (2023) — Why Do Bond Prices and Interest Rates Move in Opposite Directions?بازده اوراق به قیمت پرداختی، کوپن و زمان تا سررسید بستگی دارد؛ با بالا رفتن نرخها اوراق موجود ارزش بازار از دست میدهند و با پایین آمدن نرخها گرانتر میشوند؛ مثال اوراق ۱۰۰۰ دلاری با ۵۰ دلار پرداخت سالانه یعنی بازده ۵ درصد؛ اسناد خزانهٔ ۵ ساله در مه ۲۰۲۰ بازده ۰٫۳۴ درصد و سه سال بعد ۳٫۵۸ درصد داشتند.
- Kathy Lien, Day Trading and Swing Trading the Currency Market, 3rd ed. (2015)نامهای رایج جفتارزها، نرخهای کراس و رفتار ارزها در برابر دادههای اقتصادی.