تعریف دقیق
طبق توضیح فدرال رزرو، کمیتهٔ بازار باز (FOMC) برای نرخ وجوه فدرال، یعنی نرخ وام شبانهٔ بانکها به یکدیگر، یک دامنهٔ هدف تعیین میکند و با ابزارهایی مثل بهرهٔ پرداختی بر ذخایر بانکها نرخ را در آن دامنه نگه میدارد. بانکهای مرکزی دیگر هم نرخ سیاستی مشابهی دارند. تغییر این نرخ به نرخ وامها، بازده اوراق و شرایط مالی منتقل میشود.
بانک فدرال رزرو سنتلوئیس توضیح میدهد که نرخ سیاستی از چند مسیر به اقتصاد میرسد: هزینهٔ وام بانکی، بازده اوراق، قیمت داراییها و نرخ ارز. در بازار ارز، نرخ بالاتر نسبت به کشورهای دیگر میتواند سرمایهای را جذب کند که دنبال بازده است و تقاضا برای آن ارز را بالا ببرد؛ برعکس، کاهش نرخ میتواند این جذابیت را کم کند.
اما بازار بیشتر به مسیر آینده واکنش نشان میدهد تا به عدد امروز. تصمیمی که کاملاً پیشبینی شده بود معمولاً در قیمت نشسته است و آنچه ارز را جابهجا میکند فاصلهٔ تصمیم، لحن و پیشبینیهای بانک از انتظار بازار است.
مثال: دو بانک مرکزی در یک جفتارز
فرض کنید بانک مرکزی اروپا نرخ را ثابت نگه داشته و بازار انتظار دارد فدرال رزرو در نشست بعد نرخ را کاهش دهد. اگر دادههای تورم آمریکا قویتر از انتظار بیاید و احتمال کاهش نرخ کم شود، دلار ممکن است در برابر یورو تقویت شود، حتی پیش از آنکه هیچ تصمیمی گرفته شده باشد.
در همین حالت، سواپ شبانهٔ پوزیشنهای EURUSD هم تابع تفاوت نرخ دو ارز است و با تغییر نرخها عوض میشود.
اشتباه رایج: نرخ بالاتر همیشه یعنی ارز قویتر
اگر نرخ بالا برای مهار تورم شدید یا در اقتصادی با ریسک بالا باشد، سرمایه ممکن است با وجود بازده بیشتر وارد نشود. نرخ واقعی، یعنی نرخ اسمی منهای تورم و اعتماد به اقتصاد هم مهماند. در یک جفتارز هم همیشه نرخ هر دو کشور را کنار هم بسنجید، نه یکی را. افزون بر این، گاهی ارز در روز افزایش نرخ ضعیف میشود، چون بانک همزمان اعلام کرده است که چرخهٔ افزایش به پایان نزدیک است.
خلاصهٔ کاربردی
- نرخ سیاستی بانک مرکزی مهمترین نرخ بهره برای بازار ارز است.
- اثر نرخ از راه وام، بازده اوراق، قیمت داراییها و نرخ ارز منتقل میشود.
- واکنش بازار به فاصلهٔ تصمیم و لحن از انتظار است.
- در جفتارز، تفاوت نرخ دو کشور و نرخ واقعی را بسنجید.
اصطلاحات مرتبط
برای یادگیری عمیقتر
از این موضوع بیشتر بدانید
پرسشهای رایج
نرخ بهره چند وقت یکبار تغییر میکند؟
بانکهای مرکزی در نشستهای از پیش اعلامشده تصمیم میگیرند؛ زمان این نشستها را در تقویم اقتصادی ببینید.
نرخ بهره چه ربطی به سواپ دارد؟
سواپ شبانهٔ جفتارز تا حد زیادی از تفاوت نرخ بهرهٔ دو ارز میآید و با تغییر نرخها عوض میشود.
منابع
- Federal Reserve — The Fed Explained: Monetary PolicyFOMC برای نرخ وجوه فدرال دامنهٔ هدف تعیین میکند و با ابزارهای اداری مثل بهرهٔ ذخایر نرخ را در آن دامنه نگه میدارد؛ تغییر این نرخ از راه نرخهای دیگر بازار و شرایط مالی به اقتصاد میرسد.
- Federal Reserve Bank of St. Louis — How Does the Fed Use Its Monetary Policy Tools to Influence the Economy?نرخ سیاستی از راه وامهای بانکی، بازده اوراق، قیمت داراییها و نرخ ارز بر هزینهٔ استقراض و تقاضای کل اثر میگذارد.
- Federal Reserve — Federal Open Market Committeeبیانیهها و تصمیمهای نرخ بهرهٔ فدرال رزرو، با تغییرهایی که برحسب واحد پایه اعلام میشوند.
- Blinder et al. (2008), Central Bank Communication and Monetary Policy: A Survey of Theory and Evidence, Journal of Economic Literature 46(4)اثر لحن و ارتباطات بانک مرکزی بر انتظارات و بازار.