تعریف دقیق
هج شبیه بیمه است: هزینهای میپردازید یا بخشی از سود احتمالی را کنار میگذارید تا از زیان بزرگتر در امان بمانید. هدف هج کسب سود نیست، کم کردن نوسان نتیجه است. CFTC توضیح میدهد که بازارهای آتی به تولیدکنندگان کالا (مثل کشاورزان) و مصرفکنندگان آن (مثل آسیابانها) امکان میدهند ریسک تغییر قیمت را محدود کنند.
ابزارهای رایج هج سه دستهاند. قرارداد آتی یا فوروارد قیمت آینده را قفل میکند. اختیار معامله (آپشن) با پرداخت حق اختیار، از زیان در یک جهت محافظت میکند و امکان سود در جهت دیگر را نگه میدارد. دستهٔ سوم پوزیشن در دارایی همبسته است، مثلاً پوزیشنی روی شاخص که ریسک کلی سبد سهام را کم کند.
هج کامل بهندرت ممکن است. اگر ابزار هج دقیقاً همان دارایی، مقدار و سررسید نباشد، بین حرکت دو پوزیشن فاصله میافتد که به آن ریسک بیس میگویند. هج هزینه هم دارد: کارمزد، اسپرد، حق اختیار، سواپ و سودی که اگر قیمت به نفع پوزیشن اصلی میرفت از دست میرود.
مثال: شرکت اروپایی با درآمد دلاری
فرض کنید یک شرکت اروپایی سه ماه دیگر مبلغی دلار از مشتری آمریکایی دریافت میکند. اگر تا آن زمان یورو در برابر دلار قوی شود، همان دلارها به یوروی کمتری تبدیل میشوند. شرکت میتواند امروز با قرارداد آتی یا فوروارد، نرخ تبدیل سه ماه بعد را قفل کند.
اگر یورو قوی شود، زیان تبدیل با سود قرارداد جبران میشود. اگر یورو ضعیف شود، شرکت از نرخ بهتر بازار سودی نمیبرد، چون نرخ ثابت شده است. هج همین معامله است: کم کردن عدم قطعیت به قیمت چشمپوشی از سود احتمالی.
اشتباه رایج: خرید و فروش همزمان یک نماد را هج واقعی دانستن
برخی پلتفرمها اجازه میدهند همزمان روی یک جفتارز پوزیشن خرید و فروش همحجم داشته باشید. این کار زیان را متوقف میکند، اما در عمل با بستن پوزیشن فرقی ندارد و هزینهٔ اسپرد و سواپ را بیشتر میکند؛ تصمیم دشوار فقط به بعد موکول میشود.
هج را با پناهگاه امن هم یکی نگیرید. پژوهش باور و لوسی این دو را جدا میکند: پوشش ریسک داراییای است که بهطور میانگین با دارایی اصلی همبستگی ندارد یا همبستگی منفی دارد، و پناهگاه امن داراییای که همین رفتار را در روزهای بحران نشان میدهد.
خلاصهٔ کاربردی
- هج پوزیشنی است که زیان پوزیشن اصلی را در حرکت نامطلوب قیمت جبران میکند.
- هدف هج کم کردن ریسک است، نه افزایش سود.
- هج هزینه دارد و معمولاً بخشی از سود احتمالی را هم میگیرد.
- تفاوت ابزار هج با دارایی اصلی، ریسک بیس میسازد.
اصطلاحات مرتبط
برای یادگیری عمیقتر
از این موضوع بیشتر بدانید
مقالههای مرتبط
الگو، ستاپ و واژهٔ مرتبط
تمرین کن
پرسشهای رایج
آیا معاملهگر خرد هم باید هج کند؟
برای بیشتر معاملهگران خرد، سادهترین مدیریت ریسک حد ضرر و حجم مناسب است. هج با ابزار دوم پیچیدگی و هزینه اضافه میکند و فقط وقتی معنا دارد که دلیل مشخصی برای نگه داشتن پوزیشن اصلی وجود داشته باشد.
آیا با هج میشود ریسک را صفر کرد؟
تقریباً هرگز. ریسک بیس، هزینهٔ ابزار هج، تغییر همبستگی داراییها و ریسک طرف مقابل در قراردادهای خارج از بورس باقی میمانند.
منابع
- CFTC Education Center — Economic Purpose of Futures Marketsپوشش ریسک تولیدکننده و مصرفکنندهٔ کالا با مثال کشاورز گندم.
- Baur & Lucey (2010), Is Gold a Hedge or a Safe Haven? An Analysis of Stocks, Bonds and Gold, Financial Review 45(2)تمایز پوشش ریسک از پناهگاه امن در دورههای تنش.
- CME Group Education — Definition of a Futures Contractقرارداد قانونی برای دارایی استاندارد در تاریخ مشخص، مشخصات استاندارد و تسویهٔ مرکزی.