تعریف دقیق
بانک ملی سوئیس سیاست پولی فرانک را با هدف ثبات قیمتها اجرا میکند و، به گفتهٔ خودش، بازار ارز را هم در کنار نرخ بهره ابزار سیاست پولی میداند. چون سوئیس اقتصاد کوچک و باز است، فرانک قویتر قیمت کالای وارداتی را پایین میآورد و صادرکنندگان را تحت فشار میگذارد.
فرانک به ثبات سیاسی، بدهی عمومی کم و سابقهٔ تورم پایین شناخته میشود. وقتی بحران مالی یا سیاسی در اروپا یا جهان بالا میگیرد، سرمایه به سمت فرانک میرود. نمونهٔ مهمش سال ۲۰۱۱ است: در ۶ سپتامبر همان سال بانک ملی سوئیس اعلام کرد اجازه نمیدهد یورو زیر ۱٫۲۰ فرانک معامله شود و برای دفاع از این کف هر مقدار ارز لازم را میخرد.
این کف در ۱۵ ژانویهٔ ۲۰۱۵ ناگهان برداشته شد و نرخ بهره به منفی ۰٫۷۵ درصد رسید. فرانک در چند دقیقه بهشدت تقویت شد و بسیاری از حسابهای معاملاتی و حتی چند کارگزار زیان سنگین دیدند.
نکتههای فرانک در یک نگاه
- جفتهای اصلی فرانک USD/CHF و EUR/CHF هستند.
- به جفت USD/CHF در بازار «سوییسی» میگویند.
- بیانیههای بانک ملی سوئیس دربارهٔ مداخله برای فرانک تعیینکننده است.
مثال فرضی: تنش در بازار اوراق اروپا
فرض کنید فاصلهٔ بازده اوراق ایتالیا و آلمان ناگهان باز شود و نگرانی مالی در منطقهٔ یورو بالا برود. سرمایهای که از داراییهای اروپایی بیرون میآید بخشی به فرانک میرود و EUR/CHF پایین میآید.
اگر بانک ملی سوئیس اعلام کند آمادهٔ مداخله است، همین جمله میتواند بخشی از حرکت را برگرداند. معاملهگر فرانک باید هم ترس بازار و هم واکنش احتمالی بانک را ببیند.
اشتباه رایج: کف یا سقف بانک مرکزی را همیشگی دانستن
تجربهٔ ۲۰۱۵ نشان داد سطحی که بانک مرکزی از آن دفاع میکند ممکن است بیهشدار رها شود. معاملهگرانی که با فرض ماندن کف، حد ضرر نگذاشته یا اهرم بالا گرفته بودند، بیشترین آسیب را دیدند.
فرانک را با ین هم یکی ندانید؛ هر دو پناهگاهاند، اما فرانک بیشتر به ریسک اروپا و ین بیشتر به جریان کری ترید و ریسک جهانی واکنش میدهد.
خلاصهٔ کاربردی
- فرانک در ترس بازار تقاضای پناهگاهی پیدا میکند.
- بانک ملی سوئیس بازار ارز را ابزار سیاست پولی میداند.
- کف ۱٫۲۰ یورو از ۲۰۱۱ تا ژانویهٔ ۲۰۱۵ برقرار بود.
- سطح دفاعی بانک مرکزی همیشگی نیست؛ حد ضرر را فراموش نکنید.
اصطلاحات مرتبط
برای یادگیری عمیقتر
از این موضوع بیشتر بدانید
مقالههای مرتبط
الگو، ستاپ و واژهٔ مرتبط
تمرین کن
پرسشهای رایج
چرا فرانک ارز امن است؟
ثبات سیاسی، بدهی عمومی کم، تورم پایین و دارایی خارجی زیاد سوئیس باعث شده سرمایه در دورههای ترس به سمت فرانک برود.
در ژانویهٔ ۲۰۱۵ چه اتفاقی افتاد؟
بانک ملی سوئیس کف ۱٫۲۰ فرانک برای هر یورو را ناگهان برداشت و نرخ بهره را منفیتر کرد؛ فرانک در زمان کوتاهی بهشدت تقویت شد.
منابع
- Swiss National Bank — Monetary policy strategyبانک ملی سوئیس ثبات قیمت را افزایش سالانهٔ کمتر از ۲ درصد شاخص قیمت مصرفکننده تعریف میکند؛ راهبرد سه جزء دارد: تعریف ثبات قیمت، پیشبینی مشروط تورم و نرخ سیاستی SNB؛ در صورت نیاز در بازار ارز هم مداخله میکند.
- CNN Money (6 September 2011) — Swiss take boldest step yet to curb franc's riseاعلام حداقل نرخ ۱٫۲۰ فرانک برای هر یورو توسط بانک ملی سوئیس در سپتامبر ۲۰۱۱.
- Swiss National Bank — Press release, 15 January 2015: SNB discontinues minimum exchange rate and lowers interest rate to -0.75%SNB حداقل نرخ ۱٫۲۰ فرانک در برابر یورو را که در سپتامبر ۲۰۱۱ و در دورهٔ ارزشگذاری بیش از حد فرانک برقرار کرده بود، کنار گذاشت و همزمان بهرهٔ حسابهای جاری بالاتر از آستانه را به منفی ۰٫۷۵ درصد رساند.
- BIS — Thomas Jordan: The rationale for discontinuing the minimum exchange rate and lowering interest ratesکنار گذاشتن حداقل نرخ ۱٫۲۰ فرانک برای یورو و کاهش نرخ بهره توسط بانک ملی سوییس در ژانویهٔ ۲۰۱۵ را تأیید میکند.