تعریف دقیق
آدرس نقش شمارهٔ حساب را در بلاکچین بازی میکند، با این تفاوت که هیچ بانکی آن را صادر نمیکند. کیف پول ابتدا کلید خصوصی را میسازد، از آن کلید عمومی را به دست میآورد و سپس با تابع درهمساز (Hash) کلید عمومی را کوتاه و به آدرس تبدیل میکند. این مسیر یکطرفه است: از آدرس نمیشود به کلید خصوصی رسید.
قالب آدرس در هر شبکه فرق دارد. در اتریوم، طبق مستندات رسمی، آدرس حساب ۲۰ بایت آخر درهمشدهٔ کلید عمومی با الگوریتم Keccak-256 است که با پیشوند 0x نوشته میشود. در بیتکوین چند نسل آدرس وجود دارد: آدرسهای قدیمی که با 1 شروع میشوند، آدرسهایی که با 3 شروع میشوند و آدرسهای SegWit که با bc1 شروع میشوند. قالبهای بیتکوین کد کنترلی دارند تا اشتباه تایپی ساده پیش از ارسال شناسایی شود.
نکتهٔ مهم شبکه است. یک آدرس با قالب 0x ممکن است در اتریوم و شبکههای سازگار با آن یکسان به نظر برسد، ولی دارایی روی هر شبکه جدا ثبت میشود. انتخاب شبکهٔ اشتباه هنگام برداشت از صرافی از رایجترین دلایل گم شدن دارایی است.
پیش از هر ارسال
- شبکهٔ مقصد را با شبکهٔ انتخابشده در مبدأ مقایسه کنید
- چند نویسهٔ اول و آخر آدرس را با منبع اصلی تطبیق دهید
- برای مبلغ بزرگ، اول یک مقدار کوچک آزمایشی بفرستید
مثال: آدرس درست، شبکهٔ اشتباه
فرض کنید کسی میخواهد تتر را از یک صرافی به کیف پول شخصیاش بفرستد. آدرس 0x را درست کپی میکند، اما در صفحهٔ برداشت شبکهای را انتخاب میکند که کیف پولش آن را پشتیبانی نمیکند. تراکنش روی آن شبکه با موفقیت ثبت میشود، ولی کیف پول موجودی را نشان نمیدهد.
اگر کاربر کلید خصوصی همان آدرس را داشته باشد، معمولاً میتواند با افزودن آن شبکه به کیف پول به دارایی دسترسی پیدا کند. اگر مقصد یک صرافی بوده باشد، بازگرداندن آن به سیاست و همکاری صرافی بستگی دارد.
اشتباه رایج: آدرس را با کلید یکی دانستن
آدرس عمومی است و دادنش به دیگران خطری ندارد؛ کلید خصوصی و عبارت بازیابی هرگز نباید به کسی داده شوند. هر کسی که آدرس را بداند فقط میتواند موجودی و تاریخچهٔ تراکنشهای آن را روی مرورگر بلاکچین ببیند.
همین شفافیت یعنی آدرس ناشناس کامل نیست. اگر آدرس یک بار به هویت شما وابسته شود، تراکنشهای گذشته و آیندهاش قابل پیگیری است.
خلاصهٔ کاربردی
- آدرس از کلید عمومی ساخته میشود و برای دریافت دارایی است.
- قالب آدرس در هر شبکه فرق دارد؛ شبکه را پیش از ارسال بررسی کنید.
- دانستن آدرس اجازهٔ برداشت نمیدهد ولی تاریخچه را آشکار میکند.
- برای مبلغ بزرگ ارسال آزمایشی کوچک خطا را کم میکند.
اصطلاحات مرتبط
برای یادگیری عمیقتر
از این موضوع بیشتر بدانید
پرسشهای رایج
آیا میشود چند آدرس برای یک کیف پول داشت؟
بله. کیف پولهای امروزی از یک عبارت بازیابی تعداد زیادی آدرس میسازند و بسیاری از کیف پولهای بیتکوین برای هر دریافت آدرس تازه پیشنهاد میکنند.
تراکنش به آدرس اشتباه قابل برگشت است؟
تراکنش ثبتشده روی بلاکچین برگشتپذیر نیست. فقط اگر صاحب آدرس مقصد بخواهد و بتواند، دارایی را برمیگرداند.
منابع
- ethereum.org — Ethereum accountsکلید خصوصی ۶۴ نویسهٔ مبنای شانزده؛ کلید عمومی با ECDSA؛ آدرس ۲۰ بایت آخر درهمشدهٔ Keccak-256 کلید عمومی با پیشوند 0x.
- learnmeabitcoin — Addressساخت آدرس بیتکوین از درهمشدهٔ کلید عمومی؛ قالبهای P2PKH، P2SH و Bech32 و کد کنترلی.
- NIST IR 8202 — Blockchain Technology Overview (2018)مرور فنی بلاکچین: کلیدها، کیف پول، فورک و اجماع.