تریدپدیادانشنامهٔ تریدآکا
مبانی فارکس و جفت‌ارزها

لیکوییدیتی (Liquidity) چیست؟ (Liquidity)

لیکوییدیتی یا نقدینگی میزان آسانی خرید و فروش یک دارایی است؛ در بازار نقدشونده می‌توان حجم زیادی را سریع، با اسپرد کم و بدون جابه‌جایی محسوس قیمت معامله کرد.

به‌روزرسانی: نام‌های دیگر: نقدینگی، نقدشوندگی، لیکوئیدیتی، Liquidity
بخش
فارکس‌پدیا
موضوع
مبانی فارکس و جفت‌ارزها

تعریف دقیق

هر معامله دو طرف دارد. وقتی تعداد خریداران و فروشندگان زیاد باشد و در هر سطح قیمت حجم زیادی سفارش منتظر بماند، سفارش شما بی‌درنگ و نزدیک به قیمتی که دیده‌اید پر می‌شود. این همان بازار نقدشونده است. در بازار کم‌نقدشونده، برای پر شدن سفارش بزرگ باید چند سطح قیمت را مصرف کرد و قیمت اجرا بدتر می‌شود.

نقدینگی را با چند نشانه می‌سنجند: اسپرد، یعنی فاصلهٔ قیمت خرید و فروش؛ عمق بازار، یعنی حجم سفارش‌های منتظر در سطوح نزدیک قیمت؛ و حجم معاملات. بازار ارز از نقدشونده‌ترین بازارهای جهان است؛ طبق نظرسنجی سه‌سالانهٔ بانک تسویهٔ بین‌المللی، میانگین گردش روزانهٔ آن در آوریل ۲۰۲۵ به حدود ۹٫۶ تریلیون دلار رسید. با این حال نقدینگی بین جفت‌ارزها و ساعت‌های روز یکسان نیست.

در تحلیل‌های پرایس اکشن و اسمارت مانی، «نقدینگی» معنای دومی هم دارد: محدوده‌هایی که سفارش‌های حد ضرر و سفارش‌های منتظر زیادی در آن جمع شده است، مثل بالای سقف‌ها و زیر کف‌های آشکار. این دو معنا به هم مربوط‌اند اما یکی نیستند.

نقدینگی چه زمانی کم می‌شود

  • ساعت‌های بین بسته شدن نیویورک و باز شدن توکیو
  • تعطیلات رسمی مراکز مالی بزرگ و روزهای پایانی سال
  • لحظه‌های پیش و پس از خبرهای مهم اقتصادی
  • جفت‌ارزهای اگزوتیک و رمزارزهای کوچک با حجم معاملات پایین

مثال: یک سفارش در دو بازار

فرض کنید می‌خواهید حجم یکسانی را یک بار در EUR/USD و یک بار در جفت‌ارزی کم‌معامله مثل USD/TRY معامله کنید. در EUR/USD، در ساعت‌های هم‌پوشانی لندن و نیویورک، اسپرد معمولاً بسیار کم است و سفارش نزدیک به قیمت روی صفحه پر می‌شود. در جفت‌ارز کم‌معامله اسپرد ممکن است چندین برابر باشد و سفارش بازار با لغزش بیشتری اجرا شود.

هزینهٔ این تفاوت پیش از هر تحلیلی از حساب کم می‌شود. برای معامله‌گر کوتاه‌مدت که فقط چند پیپ هدف دارد، همین تفاوت می‌تواند کل نتیجه را عوض کند.

اشتباه رایج: نقدینگی را با نوسان یا حجم پول در اقتصاد یکی دانستن

بازار پرنوسان لزوماً نقدشونده نیست؛ گاهی نوسان شدید دقیقاً از کمبود نقدینگی می‌آید، چون سفارش‌های کمی جلوی حرکت قیمت را می‌گیرند. در اقتصاد کلان هم «نقدینگی» به حجم پول و اعتبار در اقتصاد اشاره دارد که مفهومی جداست. وقتی در نمودار از «جمع‌آوری نقدینگی» حرف می‌زنند، منظور خوشه‌ای از سفارش‌هاست، نه حجم کل بازار.

خلاصهٔ کاربردی

  • نقدینگی یعنی امکان معاملهٔ سریع با کمترین اثر بر قیمت.
  • اسپرد، عمق بازار و حجم معاملات نشانه‌های اصلی آن‌اند.
  • نقدینگی در ساعت‌های خلوت، تعطیلات و لحظه‌های خبری کم می‌شود.
  • کمبود نقدینگی اسپرد را باز و احتمال لغزش قیمت را بیشتر می‌کند.

اصطلاحات مرتبط

برای یادگیری عمیق‌تر

پرسش‌های رایج

پرنقدینگی‌ترین ساعت‌های فارکس کدام است؟

معمولاً ساعت‌هایی که دو جلسهٔ بزرگ هم‌پوشانی دارند، به‌ویژه هم‌پوشانی لندن و نیویورک. در این ساعت‌ها اسپرد جفت‌ارزهای اصلی کمتر و اجرای سفارش روان‌تر است.

نقدینگی در کریپتو چطور سنجیده می‌شود؟

با اسپرد و عمق دفتر سفارش در صرافی، حجم معاملات واقعی و در صرافی‌های غیرمتمرکز با اندازهٔ استخر نقدینگی. نقدینگی یک توکن ممکن است بین صرافی‌ها بسیار متفاوت باشد.

منابع

  1. BIS — Global FX trading hits $9.6 trillion per day in April 2025 (Triennial Survey)میانگین گردش روزانهٔ بازار ارز در آوریل ۲۰۲۵ به ۹٫۶ تریلیون دلار رسید، ۲۸ درصد بیشتر از ۲۰۲۲.
  2. CMC Markets — What is a forex spread?اسپرد Bid و Ask، محاسبه با پیپ، اسپرد ثابت و متغیر و باز شدن آن در ساعت‌های خلوت و خبر.
  3. Osler (2003), Currency Orders and Exchange Rate Dynamics: An Explanation for the Predictive Success of Technical Analysis, Journal of Finance 58(5)تجمع سفارش‌های حد ضرر و حد سود نزدیک سقف‌ها، کف‌ها و عددهای رند.
دوره‌های آموزش تریدآکا

دورهٔ بعدی یادگیری‌ات را پیدا کن

دوره‌ها را ببین، سبک‌ها را مقایسه کن و آموزش مناسب خودت را انتخاب کن.

مشاهده همه دوره‌ها
ادامهٔ مسیر تو

قدم بعدی را انتخاب کن

مسیر یادگیریت را پیدا کن

راهنمای شروع، انتخاب سبک و ترتیب یادگیری دوره‌ها را متناسب با هدفت ببین.

دیدن مسیر یادگیری

سبک معامله‌گریت را بشناس

با تست Trader DNA، الگوی تصمیم‌گیری و سبک‌های نزدیک‌تر به خودت را بشناس.

شناخت DNA معاملاتی

مقایسهٔ پلن‌ها

پوشش دوره‌ها و شرایط اشتراک طلایی و الماس را کنار هم مقایسه کن.