تعریف دقیق
ایدهٔ اصلی ساده است: تغییر قیمت امروز به تغییر دیروز ربطی ندارد. ریشهٔ این ایده به رسالهٔ لویی باشلیه در ۱۹۰۰ دربارهٔ نظریهٔ سفتهبازی برمیگردد. موریس کندال، آماردان بریتانیایی، در ۱۹۵۳ سریهای قیمت را بررسی کرد و نتیجه گرفت که تغییرات آنها تقریباً تصادفی است.
این اصطلاح با کتاب «گام تصادفی در والاستریت» نوشتهٔ برتون مالکیل، اقتصاددان دانشگاه پرینستون، در ۱۹۷۳ عمومی شد. مالکیل استدلال کرد که برای بیشتر سرمایهگذاران، انتخاب سهم یا زمانبندی بازار پس از کسر هزینهها نتیجهٔ بهتری از نگهداشتن سبدی متنوع و کمهزینه نمیدهد. یوجین فاما هم در ۱۹۶۵ مقالهای با عنوان «گامهای تصادفی در قیمتهای بازار سهام» نوشت که بعدها به پایهای برای فرضیهٔ بازار کارا تبدیل شد.
منتقدان به شواهدی اشاره میکنند که با تصادفی بودن کامل جور نیست. اندرو لو و کریگ مککینلی در کتاب «گامی غیرتصادفی در والاستریت» نشان دادند که بازدههای هفتگی در دورهٔ بررسیشده الگوی همبستگی داشتند. برداشت رایج امروز این است که قیمتها تقریباً تصادفیاند، اما نه کاملاً.
سه پیام عملی نظریه
- الگوی تکراری در قیمت گذشته بهتنهایی حرکت بعدی را تعیین نمیکند
- نتیجهٔ چند معاملهٔ پیاپی میتواند حاصل شانس باشد، نه مهارت
- هزینهٔ معامله در بلندمدت اثر قطعی دارد، حتی وقتی جهت قیمت نامعلوم است
مثال فرضی: نمودار ساختگی از پرتاب سکه
فرض کنید با پرتاب سکه یک نمودار بسازید: هر شیر یک واحد بالا و هر خط یک واحد پایین. پس از چند صد پرتاب، روی نمودار روند، سقف دوقلو و حتی خط حمایت دیده میشود، در حالی که هیچکدام معنایی ندارند. مالکیل آزمایشی از همین جنس را شرح میدهد که در آن نموداری ساختهشده با پرتاب سکه برای یک تحلیلگر نمودار، شبیه نمودار یک سهم واقعی به نظر رسید.
برای معاملهگر جفتارز پیام این آزمایش روشن است: الگویی که روی EUR/USD میبیند تنها وقتی ارزش دارد که در آزمون روی دادهٔ گسترده و پس از کسر اسپرد و کمیسیون، نتیجهای متفاوت از یک سری تصادفی بدهد.
اشتباه رایج: «تصادفی یعنی بیدلیل»
گام تصادفی نمیگوید قیمت بیدلیل حرکت میکند. قیمت به خبر و تغییر عرضه و تقاضا واکنش میدهد؛ اما چون خبر بعدی از پیش معلوم نیست، مسیر قیمت از دید ناظر پیشبینیناپذیر به نظر میرسد.
این نظریه با فرضیهٔ بازار کارا هم یکی نیست. گام تصادفی ادعایی آماری دربارهٔ استقلال تغییرات قیمت است و EMH توضیحی اقتصادی دربارهٔ جذب اطلاعات در قیمت. میشود بازاری کارا داشت که قیمتش دقیقاً گام تصادفی نباشد.
خلاصهٔ کاربردی
- گام تصادفی یعنی تغییرات قیمت مستقل و پیشبینیناپذیرند.
- کندال سریهای قیمت را آزمود و مالکیل اصطلاح را عمومی کرد.
- شواهدی از انحراف جزئی از تصادفی بودن کامل وجود دارد.
- هر روش معاملاتی را در آزمون با نتیجهٔ تصادفی مقایسه کنید.
اصطلاحات مرتبط
برای یادگیری عمیقتر
از این موضوع بیشتر بدانید
پرسشهای رایج
اگر قیمت تصادفی است، چرا تحلیل میکنیم؟
چون حتی اگر جهت کوتاهمدت پیشبینیپذیر نباشد، اندازهٔ ریسک، نوسان و هزینهٔ معامله را میشود اندازه گرفت و مدیریت کرد. بسیاری از معاملهگران هم معتقدند بازار در برخی دورهها کاملاً تصادفی رفتار نمیکند.
گام تصادفی در فارکس هم کاربرد دارد؟
بله. هر روش پیشبینی نرخ ارز را میتوان با سادهترین فرض گام تصادفی، یعنی «قیمت فردا حدود قیمت امروز است»، سنجید. اگر روشی از این فرض ساده بهتر عمل نکند، ارزش پیشبینی ندارد.
منابع
- Wikipedia — Random walk hypothesisریشهٔ نظریه در کار باشلیه و کندال، عمومی شدن آن با کتاب مالکیل در ۱۹۷۳، آزمایش نمودار سکه و نقد لو و مککینلی.
- The Motley Fool — What Is the Random Walk Hypothesis?تغییرات قیمت سهام مستقل و تصادفی فرض میشوند و پیام نظریه برای سرمایهگذاری کمهزینه و متنوع.
- Encyclopedia.com — Random Walkتعریف گام تصادفی در اقتصاد و مالی و رابطهٔ آن با کارایی بازار.