تریدپدیادانشنامهٔ تریدآکا
کریپتوپدیا · فیوچرز، مارجین و لیکوئید

لیکوئید شدن (Liquidation) چیست؟ (Liquidation)

لیکوئید شدن یعنی صرافی پوزیشن اهرمی معامله‌گر را بی اجازهٔ او می‌بندد، چون زیان آن‌قدر بزرگ شده که وثیقهٔ باقی‌مانده دیگر به حداقل لازم برای باز نگه داشتن پوزیشن نمی‌رسد.

به‌روزرسانی: نام‌های دیگر: Liquidation، لیکوییدیشن، لیکوئیدیشن، لیکوئید شدن، لیکویید شدن، بسته شدن اجباری پوزیشن
نام انگلیسی
Liquidation
بخش
کریپتوپدیا
موضوع
فیوچرز، مارجین و لیکوئید

تعریف دقیق

در معاملهٔ اهرمی معامله‌گر فقط بخشی از ارزش پوزیشن را به‌عنوان مارجین می‌گذارد. صرافی برای اینکه زیان از وثیقه بیشتر نشود حداقلی به نام مارجین نگهداری تعیین می‌کند. طبق راهنمای فیوچرز بایننس، وقتی وثیقه، یعنی مارجین اولیه به‌اضافهٔ سود و زیان تحقق‌یافته و تحقق‌نیافته، از مارجین نگهداری کمتر شود یا نسبت مارجین به ۱۰۰ درصد برسد، لیکوئید آغاز می‌شود.

معیار رسیدن به این مرز آخرین قیمت معامله نیست، بلکه قیمت مارک است. بایننس قیمت مارک را ترکیبی از قیمت چند صرافی اسپات و دادهٔ فاندینگ می‌داند و قیمت لیکوئید و سود و زیان تحقق‌نیافته را با آن حساب می‌کند تا یک معاملهٔ غیرعادی پوزیشن‌ها را نبندد. همین راهنما می‌گوید مارجین نگهداری به اندازهٔ پوزیشن بستگی دارد، نه به اهرمی که کاربر انتخاب کرده است.

روند کار هم مرحله‌ای است: اول سفارش‌های باز لغو می‌شوند، بعد موتور لیکوئید با یک سفارش بزرگ IOC بخشی از پوزیشن را می‌بندد و اگر حساب باز هم کم بیاورد، باقی پوزیشن در قیمت ورشکستگی بسته و به صندوق بیمه سپرده می‌شود. کارمزد تسویهٔ لیکوئید هم از حساب کم می‌شود و به ذخیرهٔ صندوق بیمه می‌رود.

مثال فرضی: لانگ اهرمی در قرارداد دائمی بیت‌کوین

فرض کنید معامله‌گری با مارجین ایزوله و اهرم بالا در قرارداد دائمی بیت‌کوین پوزیشن خرید باز کرده است. خبری غیرمنتظره قیمت را در چند دقیقه پایین می‌برد و قیمت مارک به قیمت لیکوئید محاسبه‌شدهٔ پوزیشن می‌رسد. سفارش‌های باز او لغو و پوزیشن بسته می‌شود و تقریباً همهٔ مارجین آن پوزیشن از دست می‌رود.

اگر همین معامله‌گر اهرم کمتری انتخاب کرده بود، فاصلهٔ قیمت ورود تا قیمت لیکوئید بیشتر بود و همان حرکت شاید فقط زیان تحقق‌نیافته می‌ساخت.

اشتباه رایج: لیکوئید همان حد ضرر است

حد ضرر را خود معامله‌گر انتخاب می‌کند و معمولاً بخشی از مارجین را حفظ می‌کند. لیکوئید را صرافی اجرا می‌کند، آن هم در جایی که تقریباً همهٔ وثیقهٔ پوزیشن از دست رفته و کارمزد تسویه هم اضافه می‌شود. حد ضرر ابزار مدیریت ریسک است؛ لیکوئید نتیجهٔ نبودن آن.

دو واژهٔ نزدیک را هم جدا کنید. مارجین کال در بسیاری از کارگزاری‌ها هشدار کمبود مارجین است و هنوز پوزیشنی را نمی‌بندد. لیکوئیدیتی یا نقدینگی هم یعنی سهولت خرید و فروش بی جابه‌جایی زیاد قیمت و ربطی به بسته شدن اجباری پوزیشن ندارد.

خلاصهٔ کاربردی

  • لیکوئید یعنی بسته شدن اجباری پوزیشن اهرمی وقتی وثیقه به مارجین نگهداری می‌رسد.
  • قیمت مارک، نه آخرین قیمت، تعیین می‌کند پوزیشن کی به قیمت لیکوئید رسیده است.
  • علاوه بر مارجین، کارمزد تسویهٔ لیکوئید هم از حساب کم می‌شود.
  • اهرم کمتر و حد ضرر مشخص فاصله تا لیکوئید را بیشتر می‌کند.

اصطلاحات مرتبط

برای یادگیری عمیق‌تر

پرسش‌های رایج

بعد از لیکوئید شدن ممکن است بدهکار صرافی شوم؟

در بیشتر صرافی‌های رمزارز زیان مازاد بر وثیقه را صندوق بیمه می‌پوشاند و حساب کاربر منفی نمی‌ماند. قواعد هر صرافی را در راهنمای همان پلتفرم بخوانید.

آیا لیکوئید در مارجین کراس هم رخ می‌دهد؟

بله. در مارجین کراس کل موجودی حساب پشتوانهٔ پوزیشن است، پس لیکوئید دیرتر می‌رسد، اما وقتی برسد ممکن است بخش بزرگ‌تری از موجودی حساب از دست برود.

منابع

  1. Binance Support — Binance Futures Liquidation Protocolsلیکوئید وقتی قیمت مارک به قیمت لیکوئید برسد؛ وثیقه کمتر از مارجین نگهداری یا نسبت مارجین ۱۰۰ درصد؛ لغو سفارش‌ها، سفارش IOC برای کاهش پوزیشن، بستن در قیمت ورشکستگی و انتقال به صندوق بیمه؛ کارمزد تسویهٔ لیکوئید به صندوق بیمه می‌رود؛ مارجین نگهداری به اندازهٔ پوزیشن بستگی دارد نه اهرم انتخابی.
  2. Binance Blog — What Is the Difference Between a Futures Contract's Last Price and Mark Price?آخرین قیمت قیمت آخرین معامله و قیمت اجرای سفارش است؛ قیمت مارک تخمین ارزش منصفانه و ماشهٔ لیکوئید و مبنای سود و زیان باز.
دوره‌های آموزش تریدآکا

دورهٔ بعدی یادگیری‌ات را پیدا کن

دوره‌ها را ببین، سبک‌ها را مقایسه کن و آموزش مناسب خودت را انتخاب کن.

مشاهده همه دوره‌ها
ادامهٔ مسیر تو

قدم بعدی را انتخاب کن

مسیر یادگیریت را پیدا کن

راهنمای شروع، انتخاب سبک و ترتیب یادگیری دوره‌ها را متناسب با هدفت ببین.

دیدن مسیر یادگیری

سبک معامله‌گریت را بشناس

با تست Trader DNA، الگوی تصمیم‌گیری و سبک‌های نزدیک‌تر به خودت را بشناس.

شناخت DNA معاملاتی

مقایسهٔ پلن‌ها

پوشش دوره‌ها و شرایط اشتراک طلایی و الماس را کنار هم مقایسه کن.