روش کار، مثالها و نکتههای کاربردی را اینجا بخوان.
لیکوئید شدن چیست؟
در معاملات آتی دائمی (فیوچرز)، تو فقط بخشی از ارزش پوزیشن را بهعنوان مارجین میگذاری. اگر قیمت آنقدر خلاف جهت پوزیشن حرکت کند که مارجین باقیمانده به «مارجین نگهداری» برسد، موتور ریسک صرافی پوزیشن را میبندد. به این اتفاق لیکوئید (Liquidation) میگویند و در حالت ایزوله یعنی از دست رفتن تقریباً کل مارجین همان پوزیشن.
لیکوئید با قیمت مارک (میانگین قیمت چند صرافی) فعال میشود، نه آخرین قیمت معاملهشده؛ برای همین ممکن است یک سایهٔ کوتاه روی نمودار به لیکوئید نرسد یا برعکس.
فرمول محاسبه قیمت لیکوئید
LP = (WB + cum − side × Q × EP) ÷ (Q × MMR − side × Q)در حالت ایزولهٔ ساده (بدون مقدار نگهداری)، فرمول خلاصه میشود به: لانگ ← ورود × (۱ − ۱/اهرم) ÷ (۱ − MMR) و شورت ← ورود × (۱ + ۱/اهرم) ÷ (۱ + MMR). مثلاً لانگ با اهرم ۱۰ و MMR نیم درصد، حدود ۹٫۵ درصد پایینتر از ورود لیکوئید میشود.
صرافیها برای پوزیشنهای بزرگتر MMR بالاتری میگذارند (براکتها). ماشین حساب برای چند نماد پرمعامله، براکت نمونه را خودش انتخاب میکند؛ این دادهها از سمت صرافی تغییر میکنند و باید پیش از استفاده چک شوند.
تفاوت لیکوئید در حالت کراس و ایزوله
ایزوله (Isolated)
فقط مارجین همان پوزیشن در خطر است. لیکوئید نزدیکتر است ولی ضرر محدود به همان مارجین میماند.
کراس (Cross)
کل موجودی کیف پول فیوچرز پشتوانهٔ پوزیشن است. لیکوئید دورتر میرود، اما اگر برسد، کل موجودی (پس از کسر مارجین پوزیشنهای دیگر) از دست میرود. ماشین حساب فرض میکند پوزیشن باز دیگری نداری؛ پوزیشنهای دیگر لیکوئید کراس را نزدیکتر میکنند.
چطور لیکوئید نشویم؟
- حد ضرر را همیشه پیش از قیمت لیکوئید بگذار و با فاصلهٔ کافی؛ ماشین حساب اگر حد ضرر بعد از لیکوئید باشد هشدار قرمز میدهد.
- حجم را از ریسک حساب کن، نه از اهرم؛ اول با ماشین حساب حجم معامله مقدار را تعیین کن، بعد کمترین اهرمی را انتخاب کن که مارجینش در دسترس است.
- در استراتژیهای پلهای (DCA و مارتینگل) لیکوئید بعد از هر پله تغییر میکند؛ ماشین حساب مارتینگل این را پلهبهپله نشان میدهد.
- فاندینگ و کارمزد را در نگهداری طولانی فراموش نکن؛ هر دو مارجین ایزوله را آرامآرام کم میکنند.
- در خبرهای مهم، نوسان و اسلیپیج میتواند قیمت را از حد ضرر عبور دهد؛ فاصلهٔ حد ضرر تا لیکوئید را بیشتر کن.
یادآوری ریسک
معاملات اهرمی ریسک بالایی دارند و برای بیشتر معاملهگران تازهکار مناسب نیستند. هدف این ابزار آموزش و مدیریت ریسک است، نه تشویق به استفاده از اهرم. قوانین و محدودیتهای معاملات اهرمی و داراییهای دیجیتال در کشور خودت را هم در نظر بگیر.