تعریف دقیق
این شاخص را سایت Alternative.me بر پایهٔ ایدهٔ شاخص مشابه بازار سهام ساخته و هر روز منتشر میکند. فرض پشت آن ساده است: بازار وقتی میترسد بیش از حد میفروشد و وقتی طمع دارد بیش از حد میخرد؛ پس سنجیدن احساسات میتواند به فهم افراطهای بازار کمک کند.
طبق توضیح روششناسی ناشر، شاخص از شش جزء با وزنهای مشخص ساخته میشود: نوسان قیمت ۲۵ درصد، شتاب و حجم بازار ۲۵ درصد، شبکههای اجتماعی ۱۵ درصد، نظرسنجیها ۱۵ درصد، دامیننس بیتکوین ۱۰ درصد و روند جستوجوها ۱۰ درصد. ناشر اعلام کرده بخش نظرسنجی فعلاً متوقف است. بیشتر دادهها بر پایهٔ بیتکوین است، پس شاخص بیشتر حال بیتکوین را نشان میدهد تا هر آلتکوین.
عدد نهایی در پنج بازه خوانده میشود: ترس شدید، ترس، خنثی، طمع و طمع شدید. نوسان غیرعادی و افت سریع قیمت عدد را به سمت ترس میبرد و حجم خرید بالا در بازار صعودی آن را به سمت طمع.
اجزای شاخص طبق ناشر
- نوسان قیمت در مقایسه با میانگین ۳۰ و ۹۰ روزه
- شتاب و حجم معاملات در مقایسه با همان میانگینها
- تعامل و حالوهوای شبکههای اجتماعی
- دامیننس بیتکوین و روند جستوجوهای اینترنتی
مثال: عدد پایین شاخص و تصمیم شما
فرض کنید بعد از یک ریزش تند، شاخص در محدودهٔ ترس شدید قرار میگیرد. برخی معاملهگران این را نشانهٔ فروش هیجانی جمعی میدانند و آن را دلیلی برای بررسی دقیقتر بازار میبینند. اما ترس شدید میتواند روزها یا هفتهها ادامه پیدا کند و قیمت در همین مدت پایینتر هم برود.
استفادهٔ معقول از شاخص این است که آن را یک داده دربارهٔ حال جمعی بازار ببینید و با برنامهٔ معاملاتی، حد ضرر و اندازهٔ پوزیشن خودتان ترکیب کنید، نه اینکه عددش را ماشهٔ خرید یا فروش بدانید.
اشتباه رایج: ترس یعنی وقت خرید، طمع یعنی وقت فروش
این برداشت ساده از ایدهٔ «خلاف جمع حرکت کردن» میآید، اما شاخص هیچ قاعدهٔ زمانی ندارد. بازار میتواند مدت طولانی در طمع شدید صعود کند یا در ترس شدید نزول. شاخص ترس و طمع کریپتو را با شاخص همنام بازار سهام هم یکی ندانید؛ دادهها و ناشرشان متفاوت است.
خلاصهٔ کاربردی
- شاخص ترس و طمع احساسات روزانهٔ بازار را بین صفر تا صد خلاصه میکند.
- اجزا و وزنها را ناشر تعیین کرده و بیشتر دادهها مربوط به بیتکوین است.
- عدد شاخص زمان برگشت قیمت را نمیگوید و جای مدیریت ریسک را نمیگیرد.
اصطلاحات مرتبط
برای یادگیری عمیقتر
از این موضوع بیشتر بدانید
پرسشهای رایج
شاخص چه ساعتی بهروز میشود؟
ناشر شاخص را روزانه بهروز میکند؛ پس تغییرات درونروزی بازار را تا بهروزرسانی بعدی نشان نمیدهد.
آیا برای آلتکوینها هم کاربرد دارد؟
بهطور غیرمستقیم. چون بیشتر دادهها بر پایهٔ بیتکوین است، شاخص حال کلی بازار را نشان میدهد، نه وضعیت یک آلتکوین خاص.
منابع
- Alternative.me — Crypto Fear & Greed Indexاجزا و وزنها: نوسان ۲۵، شتاب و حجم ۲۵، شبکههای اجتماعی ۱۵، نظرسنجی ۱۵ (متوقف)، دامیننس ۱۰، روند جستوجو ۱۰ درصد.
- Robert J. Shiller, Irrational Exuberance, 3rd ed. (2015)نقش روایتها و هیجان جمعی در حباب و ریزش قیمت.