تریدپدیادانشنامهٔ تریدآکا
فارکس‌پدیا · اقتصاد کلان و تحلیل بنیادی

اوپک (OPEC) چیست؟ (Organization of the Petroleum Exporting Countries (OPEC))

اوپک (سازمان کشورهای صادرکنندهٔ نفت) سازمانی بین‌دولتی است که در سپتامبر ۱۹۶۰ در کنفرانس بغداد تأسیس شد و با هماهنگ کردن سیاست تولید اعضا، یکی از مهم‌ترین اثرگذاران بر عرضه و قیمت جهانی نفت است.

به‌روزرسانی: نام‌های دیگر: OPEC، سازمان کشورهای صادرکننده نفت، اوپک پلاس، OPEC+
نام انگلیسی
Organization of the Petroleum Exporting Countries (OPEC)
مخفف
OPEC
بخش
فارکس‌پدیا
موضوع
اقتصاد کلان و تحلیل بنیادی

تعریف دقیق

اوپک را پنج کشور بنیان گذاشتند: ایران، عراق، کویت، عربستان سعودی و ونزوئلا. هدف اعلام‌شدهٔ آن هماهنگی سیاست نفتی اعضا و ایجاد ثبات در بازار نفت بود. مقر این سازمان از نیمهٔ دههٔ ۱۹۶۰ در وین است. ترکیب اعضا در طول زمان تغییر کرده و برخی کشورها پیوسته یا جدا شده‌اند.

ابزار اصلی اوپک تعیین سقف یا سهمیهٔ تولید است. وقتی اعضا تولید را کم می‌کنند، عرضهٔ بازار محدود می‌شود و در شرایط برابر، قیمت نفت فشار صعودی می‌گیرد؛ افزایش تولید اثر عکس دارد. البته پایبندی همهٔ اعضا به سهمیه یکسان نیست و همین گاهی اعتبار تصمیم‌ها را کم می‌کند.

از اواخر ۲۰۱۶، اوپک با گروهی از تولیدکنندگان غیرعضو، از جمله روسیه، چارچوب همکاری‌ای ساخت که به «اوپک پلاس» معروف است. نشست‌های این گروه امروز در تقویم بازار انرژی جایگاه مهمی دارند، چون تصمیم دربارهٔ عرضهٔ بخش بزرگی از نفت جهان در آن‌ها گرفته می‌شود.

چرا معامله‌گر ارز به اوپک توجه می‌کند

  • قیمت نفت بر ارزهای کشورهای صادرکنندهٔ انرژی، مانند دلار کانادا، اثر دارد.
  • نفت گران‌تر از راه هزینهٔ انرژی بر تورم و انتظارات نرخ بهره اثر می‌گذارد.
  • تصمیم غیرمنتظرهٔ اوپک پلاس می‌تواند در بازار انرژی و ارزهای کالایی جهش بسازد.

مثال فرضی: کاهش تولید بیش از انتظار

فرض کنید نشست اوپک پلاس با کاهش تولیدی بیش از انتظار بازار پایان می‌یابد. قیمت نفت خام بالا می‌رود و دلار کانادا در برابر ارزهایی که به انرژی وابسته نیستند تقویت می‌شود. چند هفته بعد، گزارش‌ها نشان می‌دهد برخی اعضا بیش از سهمیه تولید کرده‌اند و بخشی از اثر اولیه کم‌رنگ می‌شود.

برداشت منطقی این است که خبر اوپک را آغاز یک فرایند ببینید، نه پایان آن؛ اجرای واقعی تصمیم و واکنش تولیدکنندگان بیرون از گروه هم اهمیت دارد.

اشتباه رایج: اوپک را تعیین‌کنندهٔ مطلق قیمت دانستن

اوپک عرضه را تحت تأثیر قرار می‌دهد، اما قیمت نفت از تقاضای جهانی، موجودی‌ها، تولید کشورهای غیرعضو و ارزش دلار هم اثر می‌گیرد. دوره‌هایی بوده که با وجود کاهش تولید، ضعف تقاضا قیمت را پایین نگه داشته است.

اوپک را با اوپک پلاس هم یکی ندانید؛ اوپک پلاس شامل اعضای اوپک و گروهی از تولیدکنندگان غیرعضو است.

خلاصهٔ کاربردی

  • اوپک در ۱۹۶۰ در بغداد با پنج عضو بنیان‌گذار تأسیس شد.
  • ابزار اصلی آن تعیین سهمیهٔ تولید است.
  • اوپک پلاس از اواخر ۲۰۱۶ تولیدکنندگان غیرعضو را هم در بر می‌گیرد.
  • قیمت نفت به عوامل دیگری جز اوپک هم وابسته است.

اصطلاحات مرتبط

برای یادگیری عمیق‌تر

پرسش‌های رایج

اوپک چه زمانی تأسیس شد؟

در سپتامبر ۱۹۶۰ در کنفرانس بغداد، با پنج عضو بنیان‌گذار.

اوپک پلاس چیست؟

چارچوب همکاری اعضای اوپک با گروهی از تولیدکنندگان غیرعضو، از جمله روسیه، که از اواخر ۲۰۱۶ دربارهٔ تولید تصمیم مشترک می‌گیرند.

منابع

  1. Britannica — OPEC (Organization of the Petroleum Exporting Countries)تأسیس اوپک در سپتامبر ۱۹۶۰ در کنفرانس بغداد با پنج عضو بنیان‌گذار، مقر وین و نقش آن در سیاست تولید.
  2. EBSCO Research Starters — OPEC Is Foundedزمینهٔ تاریخی تأسیس اوپک و انگیزهٔ کشورهای صادرکننده برای هماهنگی سیاست نفتی.
  3. U.S. EIA, Today in Energy — Crude oils have different quality characteristicsچگالی (درجهٔ API) و میزان گوگرد را دو ویژگی اصلی کیفیت و قیمت نفت خام معرفی می‌کند.
دوره‌های آموزش تریدآکا

دورهٔ بعدی یادگیری‌ات را پیدا کن

دوره‌ها را ببین، سبک‌ها را مقایسه کن و آموزش مناسب خودت را انتخاب کن.

مشاهده همه دوره‌ها
ادامهٔ مسیر تو

قدم بعدی را انتخاب کن

مسیر یادگیریت را پیدا کن

راهنمای شروع، انتخاب سبک و ترتیب یادگیری دوره‌ها را متناسب با هدفت ببین.

دیدن مسیر یادگیری

سبک معامله‌گریت را بشناس

با تست Trader DNA، الگوی تصمیم‌گیری و سبک‌های نزدیک‌تر به خودت را بشناس.

شناخت DNA معاملاتی

مقایسهٔ پلن‌ها

پوشش دوره‌ها و شرایط اشتراک طلایی و الماس را کنار هم مقایسه کن.