تعریف دقیق
هر معامله یک خریدار و یک فروشنده دارد، پس حجم خرید و فروش همیشه برابر است. دلتا این برابری را با پرسش دیگری کنار میزند: کدام طرف آغازگر بود؟ معاملهای که در قیمت پیشنهادی فروش (Ask) انجام شود، خرید تهاجمی شمرده میشود، چون خریدار با سفارش بازار نقدینگی فروشندهٔ منتظر را مصرف کرده است. معامله در قیمت پیشنهادی خرید (Bid) فروش تهاجمی است.
فرمول ساده است: دلتا برابر است با حجم معاملهشده در Ask منهای حجم معاملهشده در Bid. دلتای مثبت یعنی خریداران تهاجمی فعالتر بودهاند و دلتای منفی یعنی فروشندگان تهاجمی. پلتفرمهای تحلیل حجم مانند ATAS و LuxAlgo دلتا را برای هر کندل و حتی برای هر سطح قیمت داخل کندل در نمودار فوتپرینت نمایش میدهند.
وقتی دلتای کندلها پشت سر هم جمع زده شود، دلتای حجم تجمعی یا CVD به دست میآید که مسیر فشار تهاجمی را در طول جلسهٔ معاملاتی نشان میدهد. محاسبهٔ درست دلتا به دادهٔ معامله به معامله نیاز دارد؛ در بازارهای غیرمتمرکز مثل فارکس نقدی، دلتای هر پلتفرم فقط تصویری از جریان همان منبع داده است.
مثال: دلتای مثبت بدون پیشرفت قیمت
فرض کنید در قرارداد آتی طلا قیمت به سقف روز نزدیک شده و چند کندل پنجدقیقهای پشت سر هم دلتای مثبت بزرگ دارند؛ یعنی خریداران با سفارش بازار پیاپی خریدهاند. با این حال قیمت از سقف قبلی بالاتر نمیرود.
این ناهمخوانی را معمولاً واگرایی دلتا مینامند و یک برداشت رایج این است که فروشندگان محدود در آن ناحیه خریدهای تهاجمی را جذب میکنند. معاملهگر محتاط این را فقط یک شاهد در کنار ساختار قیمت میداند و بدون حد ضرر مشخص بر اساس آن تصمیم نمیگیرد.
اشتباه رایج: دلتای مثبت را نشانه صعود قطعی دانستن
دلتا میگوید کدام طرف تهاجمیتر بوده، نه اینکه قیمت کدام سو خواهد رفت. خرید تهاجمی زیاد ممکن است دقیقاً جایی رخ دهد که فروشندهٔ بزرگی با سفارش محدود منتظر است و حرکت را متوقف میکند.
دلتا را با حجم خالص (Net Volume) معمولی هم یکی نگیرید. برخی ابزارها حجم خالص را با رنگ کندل یا جهت تغییر قیمت تخمین میزنند، در حالی که دلتای واقعی از تشخیص طرف آغازگر هر معامله ساخته میشود.
خلاصهٔ کاربردی
- دلتا برابر است با حجم معاملهشده در Ask منهای حجم معاملهشده در Bid.
- دلتای مثبت یعنی غلبهٔ خرید تهاجمی و دلتای منفی یعنی غلبهٔ فروش تهاجمی.
- جمع پیاپی دلتا، دلتای حجم تجمعی یا CVD را میسازد.
- ناهمخوانی دلتا و قیمت یک شاهد است، نه سیگنال معامله.
اصطلاحات مرتبط
برای یادگیری عمیقتر
از این موضوع بیشتر بدانید
پرسشهای رایج
تفاوت دلتا و CVD چیست؟
دلتا تفاوت خرید و فروش تهاجمی در یک کندل یا یک سطح قیمت است. CVD مجموع پیاپی همین دلتاها از آغاز یک بازه است و جهت کلی فشار تهاجمی را در آن بازه نشان میدهد.
برای دیدن دلتا چه دادهای لازم است؟
دادهٔ معامله به معامله که طرف آغازگر هر معامله را مشخص کند. بورسهای متمرکز آتی این داده را منتشر میکنند؛ در فارکس نقدی هر پلتفرم فقط دادهٔ منبع نقدینگی خودش را دارد.
منابع
- ATAS — What is delta?دلتا تفاوت حجم معاملهشده در Ask و Bid است و برای هر کندل و هر سطح قیمت نمایش داده میشود.
- LuxAlgo Library — Volume Deltaتعریف دلتای حجم بر پایهٔ خرید و فروش تهاجمی و رابطهٔ آن با دلتای تجمعی.
- Optimus Futures — Footprint Charts: A Futures Trader's Guide to Volume Analysisنمودار فوتپرینت حجم خرید و فروش هر قیمت داخل کندل و دلتای آن را نشان میدهد.